Zo reis je met de trein, tram, metro en bus in Nederland

Het openbaar vervoer in Nederland is snel en comfortabel, en een van de betrouwbaarste netwerken ter wereld; alleen Japan en Zwitserland doen het beter. Het is veilig, schoon en wordt dagelijks gebruikt door mensen van alle leeftijden. De handigste manier om van stad naar stad te reizen.

Voor bezoekers uit het buitenland ziet het er in het begin vaak onoverzichtelijk uit. In de praktijk zit het logisch in elkaar en heb je het na één rit door. We lopen het stap voor stap langs.

Eén systeem voor alles

Trein, tram, bus en metro vormen samen één netwerk. Je checkt in aan het begin van je reis en checkt uit als je aankomt. Het tarief wordt automatisch berekend, en anders dan in sommige andere landen verandert de prijs niet met de spits.

Reizen met de trein of metro

Het makkelijkst reis je met je contactloze bankpas of creditcard; Google Pay en Apple Pay op je telefoon werken ook. Daarmee check je in en uit in alle treinen, trams, metro’s en bussen. Op veel stations kom je alleen door de poortjes als je je kaart langs de lezer houdt. Waar geen poortjes staan, hangen er palen op het perron waar je vóór het instappen incheckt.

Stap je over op een ander vervoermiddel, bijvoorbeeld van trein op bus, check dan eerst uit en daarna weer in met dezelfde kaart.

Reizen met de bus of tram

Bussen en trams hebben geen poortjes. In plaats daarvan hangen de kaartlezers in het voertuig zelf of op de halte. Houd je kaart bij het instappen langs de lezer om in te checken, en bij het uitstappen nog een keer om uit te checken. Het systeem rekent het tarief automatisch uit op basis van de afstand.

Let op: je hebt per persoon één bankpas of creditcard nodig, of Google Pay of Apple Pay. Reis je met een groep en is dat lastig, dan koop je vooraf losse kaartjes via de NS-app.

Of gewoon een papieren kaartje

Heb je geen geschikte bankpas of creditcard, of wil je liever een papieren kaartje, dan kan dat nog steeds. Op de meeste stations koop je een los kaartje bij de gele automaten. Die accepteren pinpassen en creditcards, en sommige ook contant geld. De automaten zijn eenvoudig te bedienen en je kunt de taal omzetten naar het Engels. Je koopt een kaartje voor een bepaald traject of voor een bepaalde periode.

Op de grotere stations kun je ook aan de balie terecht.

De OV-chipkaart

Het landelijke betaalsysteem dat nu OVpay heet, laat je met je contactloze bankpas, creditcard of telefoon reizen in plaats van met een klassieke OV-chipkaart. Het tarief wordt automatisch berekend en je hoeft niets meer op te laden. Veel mensen in Nederland gebruiken nog wel een OV-chipkaart, maar die is vooral handig als je hier woont of werkt, omdat je er abonnementen en kortingen op kunt zetten. Voor een paar dagen reizen heb je er geen nodig.

Je reis plannen

Voor het plannen van je reis werkt de reisplanner van de NS goed, zowel op de site als in de NS-app. Google Maps en Apple Maps doen het ook prima en worden in real time bijgewerkt bij vertraging.

Toegankelijkheid

Het Nederlandse openbaar vervoer is over het algemeen goed ingericht op reizigers die slecht ter been zijn. Op de grote stations kun je bij de meeste treinen zonder trap instappen, en er zijn liften, hellingbanen en duidelijk aangegeven voorrangsplaatsen. Trams en bussen zijn steeds vaker lagevloervoertuigen, zodat je er met een rolstoel, rollator of kinderwagen zo in rijdt.

Het personeel op de grotere stations is getraind om te helpen, en voor de trein kun je reisassistentie vooraf aanvragen. Omroepberichten zijn standaard zowel te horen als te lezen, wat het systeem ook bruikbaar maakt voor reizigers die slecht zien of horen.

Meer informatie over reizen met een beperking staat op de pagina van de NS.